Lmaghrib Lblad nhar b nhar: l3otal, nnmari dyal l'urgence w chnou khassek t3ref 9bel ma tewsel.
Ch7al kat3ref Lmaghrib? Sswal dyal lyoum Sswal wa7ed f nhar. Rje3 ghedda bach ma tt9te3ch ssilsila dyalek.
Ina mdina fiha a9dem jami3a f l3alam lli ba9a khddama?
Wach f khbarek? Jami3at L9arawiyyin f Fes essatha mra f 859, smiytha Fatima Lfihriya. UNESCO w Guinness World Records kay3tarfou biha b7ala a9dem jami3a f l3alam lli ba9a khddama.
Lmaghrib b lar9am 710 850 kilomètre mrebbe3 36,8 melyoun d sokkan 12 jihat 3 500 kilomètre dyal ssa7el 4 167 mètre f l9emma dyal Toubkal 9 mawa9i3 dyal ttorat l3alami 57 7aja khassek t3refha 3la Lmaghrib Jami3at L9arawiyyin f Fes essatha mra f 859, smiytha Fatima Lfihriya. UNESCO w Guinness World Records kay3tarfou biha b7ala a9dem jami3a f l3alam lli ba9a khddama. Jbel Toubkal, b 4,167 mètre, howa a3la 9emma f chamal Ifri9ya. F 1777 Lmaghrib kan awwel blad 3taref b Marikan. Mo3ahadat sada9a dyal 1786 hiya atwel mo3ahada ma t9et3atch f tarikh Marikan. La Légation américaine f Tanja hiya lwa7ida lli msejjla US National Historic Landmark berra Marikan. Les fossiles lli tl9aw f Jbel Irhoud, gherb Marrakech, 3mrhoum te9riban 300,000 3am. Homa a9dem ba9aya m3roufa dyal nnaw3 dyalna. L39i9 dyal lme7ar lli tl9a f ghar Bizmoune 9rib l Swira 3mrou te9riban 142,000 3am, a9dem 7li tl9a tal daba. Ssem3a dyal Msjid Hassan II f Casa 3alya 210 mètre, w jouz mn ljame3 mebni fou9 l'Atlantique. Fes Lbali, lmdina l9dima dyal Fes, mn kbar lmanate9 f l3alam lli ma kaydkhlouhach tomobilat. Chejrat argan ma katkber bou7dha te9riban f 7ta blasa mn ghir janoub gherb Lmaghrib. Lghaba dyalha ma7miya dyal lbiosphère 3nd UNESCO. Lmaghrib 3ndou te9riban 70% mn l'i7tiyat lm3rouf dyal lfosfat f l3alam. F 2022 Ousoud l'Atlas wellaw awwel fer9a ifri9iya, w awwel fer9a 3arabiya, katewsel l nness nnihai dyal Lmondial. Lmaghrib ghadi ynddem Lmondial dyal 2030 m3a Sbanya w Portugal. Al Boraq, lli t7ell f 2018 bin Tanja w Casa, howa awwel tran dyal ssor3a l3alya f Ifri9ya. Kayjri tal 320 km/h. Tanger Med howa akbar marsa dyal les conteneurs f Ifri9ya w f la Méditerranée. Noor Ouarzazate wa7ed mn akbar lmo7ettat dyal tta9a chemsiya f l3alam. Ibn Battouta, lli tzad f Tanja f 1304, safer te9riban 120,000 kilomètre f tlatin 3am, mn gherb Ifri9ya tal Chinwa. Lkoutoubia f Marrakech, Sem3at Hassan f Rbat w La Giralda f Sevilla swame3 khwatat, kollhoum bnawhoum Lmouwa77idin f l9ern 12. Lfilm Casablanca, lli khrej f 1942, tsewwer kollou f Hollywood. 7ta mechhed ma tsewwer f Lmaghrib. Ait Ben Haddou w les studios dyal Ouarzazate kaybanou f Lawrence of Arabia, Gladiator w Game of Thrones. Ifrane tsejjlat fiha a9ell 7arara t9asat f Ifri9ya: 23.9 °C te7t sifr, nhar 11 fbrayer 1935. L9erd dyal l'Atlas lmtewsset (macaque de Barbarie) howa lmacaque lwa7id lli 3ayech berra Asya. Oukaimeden, fou9 Marrakech, mn a3la les stations dyal ski f Ifri9ya, b télésiège kaytle3 tal te9riban 3,200 mètre. Lmaghrib howa lblad l'ifri9i lwa7id lli 3ndou ssa7el 3la l'Atlantique w 3la la Méditerranée b jouj: te9riban 3,500 kilomètre f lmejmou3. F boughaz Jabal Tari9, Lmaghrib w Sbanya ma binathoum ghir 14 kilomètre. Tamazight lougha rasmiya, m3a l3arbiya, mn ddostour dyal 2011. Kattekteb b 7rouf tifinagh. Yennayer, ras l3am lamazighi, 3otla rasmiya mkhellsa mn 2024. Seksou dkhel l lista dyal ttorat ghir lmaddi dyal UNESCO f 2020, f dossier mochtarak bin Lmaghrib, Dzayer, Tounes w Mouritanya. UNESCO sejjlat lmousi9a dyal Gnawa f 2019 w tbourida, lhejma dyal lkhil b lbaroud, f 2021. Lkelma Morocco jaya mn Marrakech. B lfarisiya w b l'ourdou, lblad kamla ba9a kattsemma Marrakech. B l3arbiya lblad smiytha al-Maghrib: lblasa fin katghreb chemch. Rraya l7emra b nnejma lkhedra dyalha lli fiha khemsa d ryous tarikhha mn 1915. Dar dbegh Chouara f Fes katdbegh jjloud f sshrej dyalha dyal l7jer mn l9oroun lwosta. Lmaghrib howa awwel blad f l3alam f tesdir dyal sserdin f l7kak. Mo3dam zz3fran lmaghribi kayji mn Taliouine f l'Atlas Sghir. Nnewwar kayt9tef b lyedd m3a lfjer f lekher dyal lkhrif. Kol chher may, Kelaat M'Gouna kat7tafel b jjni dyal lwerd f la vallée dyal lwerd. Atay b n3na3 wella lmechroub lwatani f l9ern 19, mnin wsel atay lkhder dyal Chinwa 3la yed ttojjar lbritaniyin. Marathon des Sables kay9te3 te9riban 250 kilomètre f sse7ra lmaghribiya f setta d lmara7il. Les dunes dyal Erg Chebbi, 9rib l Merzouga, kaywslou tal te9riban 150 mètre. Chellalat dyal Ouzoud kayti7ou mn te9riban 110 mètre. Homa a3la chellalat f lblad. Chaouen tbnat f 1471. Mn 1923 tal 1956 Tanja kant manti9a dawliya, kaysiyyrouha ch7al mn dawla ajnabiya mejmou3in. Ddawla l'idrisiya essat awwel dawla maghribiya f 788. Fes, l3asima dyalha, tbnat 3am mn be3d. Ddawla l3alawiya kat7kem mn l9ern 17. Lmaghrib mn a9dem lmamlakat f l3alam. Lmaghrib 3ndou tes3oud d lmawa9i3 f ttorat l3alami dyal UNESCO, mn lmdina l9dima dyal Fes tal Rbat, l3asima l3asriya. La lagune dyal Dakhla mn achher lblayes dyal kitesurf f l3alam, b rri7 te9riban 300 youm f l3am. L'i7sa dyal 2024 7seb 36.8 melyoun d sokkan. Lmaghrib fih 12 jiha, mn Tanja-Tetouan-Lhoceima f chamal tal Dakhla-Oued Ed-Dahab f jjanoub. Zzellij kaytsaweb hakka: zzellijat lmtliyin kayt9ett3ou b lyedd chkal sghar, w mn be3d kaytjem3ou wjehhoum lte7t b7al puzzle. Tajine howa chhiwa w howa tani lma3oun dyal ttin lli kattib fih. Lghta dyalou, lli b7al l9om3, kayrejje3 lbkhar lte7t fou9 lmakla. Jam3 Lfna 3awnat bach tji l UNESCO lfikra dyal ttorat ghir lmaddi. Ssa7a kant mn awwel tto7af lli t3elnou, f 2001. Volubilis, 9rib l Meknes, kant mdina romaniya. Les mosaïques dyalha ba9yin f blasthoum, te7t sma. Festival Mawazine f Rbat mn les festivals dyal lmousi9a lli kay7edrou lihoum nnas ktar f l3alam. Lmassira lkhadra dyal 6 nowanbir 1975 jem3at 350,000 wa7ed mchaw fiha bla sla7. Dderhem smiytou jaya mn drachma lyounaniya. Swira kant smiytha Mogador. Zzna9i dyalha lmestrin trsmou f snin 1760 l sseltan Sidi Mohammed ben Abdallah. Sem3at Hassan f Rbat kan lmefroud tkoun a3la sem3a f l3alam. Lkhedma 7ebsat f 1199, f 44 mètre. L7erf yaz dyal tifinagh kayn f west rraya lamazighiya. Kayt9ra b7ala ramz dyal l'insan l7orr. Lmaghrib b tawarikh 788 Moulay Idriss Lewwel esses awwel dawla maghribiya. Fes jat mn be3d f 789. 859 Fatima Lfihriya essat L9arawiyyin f Fes. 1070 Lmourabitin bnaw Marrakech. 1147 Lmouwa77idin khdaw Marrakech w mn be3d bnaw Lkoutoubia, Sem3at Hassan w La Giralda. 1269 Lmriniyin khdaw l7okm w reddou Fes 3asima dyal l3ilm. 1578 Me3rakat lmlouk ttlata f Wad Lmkhazen sallat ttama3 dyal Portugal f Lmaghrib. 1672 Moulay Ismail bda 7okm dyal 55 3am w dar Meknes 3asima dyalou. 1777 Lmaghrib awwel blad 3taref b Marikan. 1912 Mo3ahadat Fes dart l7imaya lfransawiya, m3a manti9a sbanyoliya f chamal w f jjanoub. 1944 Wati9at l'isti9lal t9eddmat nhar 11 yanayer. 1953 Sseltan Mohammed V tnfa nhar 20 ghocht. Bdat Tawrat lmalik w cha3b. 1956 Lmaghrib rejje3 l'isti9lal dyalou. 1975 Lmassira lkhadra, nhar 6 nowanbir. 1999 Lmalik Mohammed VI tle3 l l3arch nhar 30 youlyouz. 2011 Ddostour jdid redd tamazight lougha rasmiya. 2022 Ousoud l'Atlas wslou l nness nnihai dyal Lmondial f Qatar. 2030 Lmaghrib kaynddem Lmondial m3a Sbanya w Portugal. Mawa9i3 ttorat l3alami Lmdina l9dima dyal Fes 1981 Lmdina l9dima dyal Marrakech 1985 Le9ser dyal Ait Ben Haddou 1987 Lmdina ttarikhiya dyal Meknes 1996 Lmaw9i3 l'atari dyal Volubilis 1997 Lmdina l9dima dyal Tetouan 1997 Lmdina l9dima dyal Swira 2001 Lmdina lbortghaliya dyal Mazagan, Jdida 2004 Rbat, 3asima 3asriya w mdina tarikhiya 2012 Ttorat l7ay lli 3tarfat bih UNESCO Sa7at Jam3 Lfna 2008 Moussem Tan-Tan 2008 Festival dyal 7ebb lmlouk f Sefrou 2012 Argan: ssen3a w l3wayed dyalou 2014 Taskiwin, che7a 7erbiya dyal gherb l'Atlas lkbir 2017 Gnawa 2019 Seksou 2020 Tbourida 2021 Lmel7oun, chi3r mghenni 2023 Ssna3a t9lidiya
Zellij Zellijat mtliyin kayt9ett3ou b lyedd nejmat w chkal b bezzaf d jjnab, w mn be3d kaytrekkbou f mosaïques handasiya. Fes w Tetouan homa l3awasim dyalou.
Tadelakt Jir kaytmelles b 7ejra dyal lwad w sabon beldi 7ta ywelli mles w ma kaydouwwezch lma. Tzad f Marrakech.
Lfekhkhar Zre9 w byed f Fes, b lalwan f Asfi, khder f Tamegroute.
Zzrabi Kol jiha 3ndha lougha dyalha: ssouf lbida dyal Beni Ourain, zz3frani w le7mer dyal Taznakht, w chrawet lmst3mlin dyal boucherouite.
Jjeld Kayddbegh f Fes w Marrakech kif kan hadi 9oroun, w mn be3d kayt9te3 blaghi, chkayer w poufs.
L3oud dyal l3er3ar L3o9da m3ettra dyal l3er3ar, mrsse3a b 3oud l7amed w ssdef f les ateliers dyal Swira.
Le7li dyal nn9ra Lkhlalat, ddbalej w l'émail dyal Tiznit w l'Atlas Sghir.
L9eftan w ttarz L9eftan dyal Fes, ttarz dyal Rbat w Tetouan, w ssfifa w l39ad lli kaytsawbou b lyedd. Lmousi9a
Lmousi9a l'andalousiya Rrépertoire classique lli ja mn l'Andalous, kaytl3eb f Fes, Tetouan w Rbat.
Lmel7oun 9sayed twal b ddarija, kayghenniwhoum ssnay3iya dyal Meknes, Fes w Marrakech.
Gnawa Lmousi9a dyal jjedba, b lgenbri w le9ra9eb dyal l7did, ddar dyalha Swira w Marrakech.
Chaabi Lmousi9a cha3biya dyal le3rasat w lfera7at, f lblad kamla.
L3ita Ssi7a dyal ssehoul dyal l'Atlantique, hazzinha swat chchikhat.
Ahidous w ahwach Che7at w aghani jama3iya kbar dyal l'Atlas lmtewsset, l'Atlas lkbir w Souss.
Reggada Che7a 7erbiya dyal chcher9, b dderb dyal rjlin 3la lerd w lgesbat.
Lmousi9a l7essaniya Chi3r mghenni dyal sse7ra, b l3oud dyal tidinit w lharpe dyal ardin. Mtal w klmat dyal kol nhar b Darija T3allem ahemm lkelmat b ddarija
اللي بغا العسل يصبر لقريص النحل Lli bgha l3sel isber l9ris n7el Lli bgha chi 7aja zwina khassou ysber 3la sso3oubat dyalha. دير الخير وانساه Dir lkhir w nsah 3awen nnas bla ma ttsenna chi 7aja f lmo9abil, w ma tb9ach tfekker f dakchi lli derti. الصبر مفتاح الفرج Sber mefta7 lfarej Ila sberti, lmochkil ghadi yt7ell. Ssber howa lli kayjib lfaraj. قطرة قطرة كيحمل الواد 9etra 9etra kay7mel lwad B chwiya b chwiya katwsel l chi 7aja kbira. Kol 7aja sghira kat7seb. اللي فات مات Lli fat mat Lli daz ma b9ach. Nsah w kemmel l 9eddam. يد وحدة ما كتصفقش Yed we7da ma katseffe9ch Bou7dek ma t9der tdir 7ta 7aja kbira. Khass nnas yt3awnou. الجار قبل الدار Ljar 9bel ddar 9bel ma tkhtar ddar, chouf m3amen ghadi tskon. Ljiran lmezyanin homa lewwlin. بالمهل كيتكال بودنجال Belmhel kaytkal boudenjal Ma tzrebch. Khoud w9tek w kolchi ghadi ytsala. كل تأخيرة فيها خيرة Koul ta2khira fiha khira Ila t3ettlat chi 7aja, ymken ykoun f dakchi lkhir lik. المزوق من برا آش خبارك من الداخل Lmzewwe9 men berra, ach khbarek men ldakhel Chi 7aja zwina mn berra, walakin chnou kayn ldakhel? Ma t7kemch 3la nnas b lmendar. اللي حفر شي حفرة كيطيح فيها Lli 7fer chi 7efra kayti7 fiha Lli bgha ydorr chi wa7ed, ddarar kayrje3 3lih howa. عاش من شافك 3ach men chafek Kaytgal mnin katl9a chi wa7ed ma cheftih hadi modda twila. Kelma b kelma: l3mer twil l lli chafek. بالصحة والراحة Bse77a w ra7a Do3a b ssi77a w rra7a. Kaytgal mn be3d lmakla, l7lla9, l7emmam wla chi chrya jdida. الله يعطيك الصحة Llah y3tik se77a Choukran, khdma mezyana. Kelma b kelma: kantleb mn Llah y3tik ssi77a. تبارك الله عليك Tbarkellah 3lik Bravo, derti khdma mezyana. Kelma b kelma: lbaraka dyal Llah 3lik. الله يرحم الوالدين Llah yr7em lwalidin Choukran mn l9elb. Kelma b kelma: do3a b rre7ma l lwalidin dyalek. شوية بشوية Chwiya b chwiya Bla zerba, 7aja mora 7aja. ما كاين مشكل Makayn mouchkil Ma kayn bas, kolchi mezyan. واخا Wakha Mwafe9, ok. بزاف Bezzaf Ktir, b kemmiya kbira. دابا Daba F had llahda. F Lmaghrib t9der t3ni 7ta mn hna chwiya. لاباس؟ كلشي بخير؟ Labas? Koulchi bikhir? Sswal 3la l7al: kif nta? Wach kolchi mezyan? توحشتك Twe77echtek Katgoulha l chi wa7ed b3id 3lik w bghiti tchoufou. طريق السلامة Tri9 slama Kantmenna lik tsafer w tewsel b khir. الله يسهل Llah ysehel Do3a bach kolchi ydouz b sohoula. Kaytgal 9bel ay mechrou3, sfer wla mti7an. مرحبا بيك Mer7ba bik Ddar darek, 7na fer7anin b mjitek. قطران بلادي ولا عسل البلدان 9etran bladi wla 3sel lbouldan Bladek, wakha tkoun s3iba, 7sen lik mn blad nnas wakha tkoun zwina. اللي تلف يشد الأرض Lli tlef ychedd lard Ila tweddrti w ma 3reftich ma tdir, tbet f blastek w rje3 l dakchi lli kat3ref. على سلامتك 3la slamtek Kaytgal l lli rje3 mn sfer: fer7anin belli wselti b khir. خوك خوك لا يغرك صاحبك Khouk khouk, la yghrek sa7bek Lli mn demmek kayb9a dima m3ak. Lfamila hiya lewwla. الله يخلف Llah ykhlef Do3a bach Llah y3ewwed l moul ddar dakchi lli 9eddem. Kaytgal bach tchker lli 3rd 3lik mn be3d lmakla. L3otal rrasmiya L'idarat, lbnak w les consulats kaysddou f had liyam. L3yad ddiniya kaytbeddlou kol 3am.
Ras l3am 1 janvier Dikra ta9dim wati9at l'isti9lal 11 janvier Yennayer, ras l3am lamazighi 14 janvier 3id choghl 1 mai 3id l3arch 30 juillet Dikra Oued Ed-Dahab 14 août Tawrat lmalik w cha3b 20 août 3id chabab 21 août 3id lwa7da 31 octobre 3id lmassira lkhadra 6 novembre 3id l'isti9lal 18 novembre Ras l3am lhijri Ttarikh kaytbeddel kol 3am Lmiloud, nhar tzad nnabi Ttarikh kaytbeddel kol 3am 3id lfitr Ttarikh kaytbeddel kol 3am 3id lad7a Ttarikh kaytbeddel kol 3am
Tawarikh ddiniya ghir t9dir. Lmaghrib kaytebbetha mn be3d ma kaytchaf lhilal.
Nnmari dyal l'urgence f Lmaghrib Lboulis, f lmdina 19 Lboulis, mn portable 190 Ljadarmiya lmalakiya, berra lmodon 177 Lpompiers w l'ambulance 15 Lpompiers w l'ambulance, mn portable 150 L'urgence tibbiya, SAMU 141 Mezyan t3ref 9bel ma tewsel Ssa3a: mn 20 septembre 2026 Lmaghrib f GMT l3am kamel. Ssa3a ma b9atch kattbeddel f Rmdan. L7edd dyal ssor3a: 60 km/h f lmdina, 100 f tor9an lkbar, 120 f l'autoroute. Les radars bezzaf. Lpéage dyal l'autoroute kaytkhelles b cash, b la carte wla b badge Jawaz. Ddow 220 volt b les prises dyal Oroppa lli 3ndhoum jouj d lbroches mdowwrin. Tlata d charikat dyal téléphone kaybi3ou cartes SIM prépayées ila werriti lhawiya: Maroc Telecom, Orange w inwi. Les drones kayt7ejzou f la douane illa ila 3ndek rokhsa.